Autochrom - triumf koloru

od 01 lipca
2017
do 24 września
2017
Gdańsk
Autochrom - triumf  koloru.
W 110 rocznicę wynalazku fotografii kolorowej


Miejsce: Muzeum Narodowe w Gdańsku/Oddział Sztuki Nowoczesnej (Pałac Opatów)
Termin: 01.07. – 24.09.2017
Wernisaż 30.06.2017, godz. 18.00     
Kuratorki: Soizic Audouard, Elizabeth Nora, Małgorzata Taraszkiewicz-Zwolicka
Współpraca: Maja Bieńkowska
Koordynacja projektu i współpraca merytoryczna: Klaudia Podsiadło
 
 
 
Wystawa obejmuje dwie kolekcje fotografii: autochromy ze zbiorów francuskich kolekcjonerek Soizic Audouard i Elizabeth Nora oraz wybór z polskiego zbioru Tadeusza Rzący z Muzeum Historii Fotografii i Muzeum Narodowego w Gdańsku. Autochrom jako pierwsza fotografia barwna pojawił się w Polsce w 1907 roku dzięki krakowskiemu przedsiębiorcy i fotografowi Tadeuszowi Rzący. Zarówno on, jak i inni znakomici twórcy owego czasu korzystali z produkowanych w zakładach Braci Lumière płyt szklanych ze specjalną skrobiową emulsją.
 
W czasie wystawy organizowanej we współpracy ze znanymi europejskimi kolekcjonerkami przybliżymy istotę autochromu oraz pokażemy potrzebę utrwalania świata w kolorze sprzed ponad 100 lat. Wspomniana kolekcja Soizic Audouard i Elizabeth Nora jest unikatowym zbiorem prywatnym, którego dużą część pokazano premierowo w Marsylii w 2013 roku w ramach działań Europejskiej Stolicy Kultury. Wśród wielu anonimowych prac w Gdańsku zostaną pokazane autochromy zrealizowane przez słynnych fotografów, takich jak Alfred Stieglitz, August i Louis Lumière, Leon Gimpel, Paul Haviland, Heinrich Kühn, Jean Baptiste Tournassoud, Jules Gervais, Courtellemont, André Hachette. Zbiór ten poszerzy zestaw prac krakowianina Tadeusza Rzący pochodzących z polskich państwowych kolekcji muzealnych.
Tadeusz Rząca (1868–1928) był jednym z niedocenionych w pełni, a niezwykle ciekawych twórców, którzy w fotografii niemal od jej początków odnaleźli swoje przeznaczenie i zajęli się jej promowaniem. Obok eksperymentujących z fotografią barwną Norwega Haralda Renbjøra (1889–1956) i polskiego wynalazcy Jana Szczepanika (1872–1926) to Rząca zapisał się w historii fotografii polskiej jako pionier techniki autochromowej. Prawdopodobnie jako pierwszy stworzył barwne fotografie Tatr i polskiej wsi, szczególnie ulubionej rodzinnej Alwerni i uwiecznionych w dramacie Wesele Stanisława Wyspiańskiego Bronowic. Był przedsiębiorcą i członkiem Towarzystwa Fotografów Amatorów. Wiedzę na temat techniki barwnej fotografii zdobył w zakładach braci Lumière, gdzie w 1907 roku uruchomiono produkcję płyt autochromowych. Autochrom był swoistym diapozytywem na płycie szklanej, do jego oglądania potrzebne było podświetlenie lub specjalny projektor. W 1910 roku Rząca wydał we Lwowie album Malownicza Polska. Ziemia Krakowska ilustrowany właśnie 34 autochromami z sielskimi pejzażami miast i wsi małopolskich, między innymi chat w Bronowicach o różnych porach dnia, nadwiślańskich widoków pól, krakowskich budowli sakralnych i pejzaży miejskich Plant, Wawelu, targowiska na Kazimierzu i wielu innych. Stylistyka jego prac pozwala zaliczyć twórczość Rzący do nurtu piktoralistów.                
 
Wystawa „Triumf koloru. W 110 rocznicę autochromu na ziemiach polskich” to prezentacja znakomitej francuskiej kolekcji i polskiej reprezentacji rzadkiej techniki fotografii dawnej. Zaprezentujemy ponad 100 obiektów fotograficznych i sprzętów do jej oglądania, w tym latarni magicznych, diaskopów i stereoskopów.
 
Wydarzeniu będzie towarzyszyć program edukacyjny, w ramach którego zapraszamy między innymi na:
  • wykład Dominiki Pszczółkowskiej z Muzeum Zamkowego w Pszczynie pod tytułem Polscy pionierzy fotografii barwnej: Tadeusz Rząca i Jan Szczepanik;
  • rozmowę na temat tworzenia kolekcji sztuki fotograficznej z Audouard Soizic i Elisabeth Nora w Warszawie i Gdańsku, pod patronatem Fotografii Kolekcjonerskiej;
  • warsztaty fotografii otworkowej dla niewtajemniczonych – prowadzenie Justyna Wasiniewska z Autorskiej Pracowni Fotograficznej w Gdańsku;
  • warsztaty budowania camery obscura – prowadzenie Maja Bieńkowska z Działu Fotografii MNG;
  • praktyczne warsztaty fotografii czarno-białej na wielkim formacie – prowadzenie Maja Bieńkowska z Działu Fotografii MNG;
  • pokaz filmu Alberta Kahna pod tytułem Archiwum Planety, dokument, prod. BBC;
  • pokaz pierwszych filmów braci Lumière: Wyjście robotników z fabryki Lumière w Lyonie, Śniadanie, Polewacz polany oraz Wjazd pociągu na stację w La Ciotat, powiązany z promocją wydawnictwa DVD dystrybuowanego przez KINO ŚWIAT, we współpracy z Festiwalem Filmów Fabularnych w Gdyni, z prelekcją filmoznawcy z Uniwersytetu Gdańskiego.
 
Z okazji wystawy zostanie wydany katalog będący unikatową w Polsce książką poświęconą zagadnieniu fotografii autochromowej z tekstami najwybitniejszych znawców tematu we Francji: Nathalie Boulouch (Musée des Beaux Arts des Rennes) i prof. Bertranda Lavedrine (Muséum National d'Histoire Naturelle, Paris).
 
Muzeum Narodowe w Gdańsku/Oddział Sztuki Nowoczesnej (Pałac Opatów)
ul. Cystersów 18, 80-330 Gdańsk
tel.+48 58 552 12 71 w. 124
e-mail: kurator.oliwa@mng.gda.pl, m.zwolicka@mng.gda.pl, m.bienkowska@mng.gda.pl
http://www.facebook.com/MuzeumNarodoweGdansk

Opis zdjęć do wystawy Autochtomy …:
 
  1. Anonyme, 1907-1918, fot. ⓒ Archiwum kolekcjonerek
  2. Barques sur une rive d'une lac, 1907-1920, fot. ⓒ Archiwum kolekcjonerek
  3. Leon Gimpel, Chez le sculpteur, Paris, 1911, fot. ⓒ Archiwum kolekcjonerek
  4. Tadeusz Rząca, Okolice Krakowa, scena wiejska, Polska, 1910-1920, fot. ⓒ Muzeum Historii Fotografii w Krakowie
  5. Tadeusz Rząca, Portret kobiety w plenerze, ok. 1910, fot. ⓒ Muzeum Historii Fotografii w Krakowie


 

Wydarzenia w Twoim mieście


26
września

Przydatne strony